English
Giỏ hàng
Thương hiệu và sản phẩm đặc trưng đã tạo dựng được chỗ đứng trên thị trường, song việc số hóa, cập nhật dữ liệu truy xuất nguồn gốc tại Hà Tĩnh vẫn còn những khoảng trống. Để nâng cao giá trị nông sản, yêu cầu đặt ra không chỉ là gắn mã QR mà phải bảo đảm thông tin đầy đủ, chính xác và xuyên suốt chuỗi sản xuất, phân phối.
Thương hiệu đi trước, dữ liệu theo sau
Hà Tĩnh hiện có hơn 650 cơ sở được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất, kinh doanh thực phẩm nông, thủy sản; gần 100 cơ sở chế biến áp dụng các hệ thống quản lý chất lượng tiên tiến. Sau 7 năm triển khai Chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP), toàn tỉnh có 410 sản phẩm được đánh giá, công nhận đạt chuẩn. Đây là nền tảng quan trọng để nâng cao chất lượng, khẳng định thương hiệu và mở rộng thị trường cho nông sản địa phương.
Tuy nhiên, từ xây dựng thương hiệu đến minh bạch hóa thông tin sản phẩm vẫn còn khoảng cách. Tại xã Đồng Lộc, với khoảng 500 ha trồng cam, địa phương đang từng bước phát triển sản xuất theo hướng VietGAP, tiến tới hữu cơ. Thế nhưng, trong 7 sản phẩm OCOP của địa phương, mới có 3 sản phẩm tham gia hệ thống truy xuất nguồn gốc điện tử của tỉnh. Cam giòn Xuân Hòa, sản phẩm OCOP 4 sao đã có chỗ đứng trên thị trường, vẫn đang hoàn thiện thủ tục cập nhật dữ liệu.
Thực tế này cho thấy, giá trị thương hiệu chưa đồng nghĩa với mức độ hoàn thiện của dữ liệu số. Khi thông tin về vùng nguyên liệu, quy trình sản xuất và quá trình lưu thông chưa được cập nhật đầy đủ, khả năng chứng minh nguồn gốc, tạo dựng niềm tin với người tiêu dùng cũng bị hạn chế.
Nút thắt nằm ở từng mắt xích
Khó khăn lớn hiện nay xuất phát từ quy mô sản xuất nhỏ lẻ, thói quen quản lý thủ công và năng lực ứng dụng công nghệ chưa đồng đều. Với nhiều cơ sở, việc ghi chép, lưu trữ và cập nhật dữ liệu sau mỗi lô sản xuất đòi hỏi thay đổi đáng kể phương thức vận hành vốn đã duy trì trong thời gian dài.
Tại Hợp tác xã Hoàng Gia Lan, xã Thạch Khê, hai sản phẩm chả mực và nước mắm đạt OCOP 3 sao từ năm 2020. Theo ông Nguyễn Văn Gia, Giám đốc hợp tác xã, việc cập nhật thông tin điện tử cần thời gian, kỹ năng và sự hướng dẫn để duy trì thường xuyên, đầy đủ.
Khó khăn còn rõ hơn với những sản phẩm sử dụng nguyên liệu thu mua từ nhiều hộ dân. Công ty Cổ phần Nông nghiệp Hương Sơn có sản phẩm nhung hươu và rượu nhung hươu Chiến Sơn đạt OCOP 3 sao, nhưng việc tập hợp thông tin từ các hộ chăn nuôi gây trở ngại cho quá trình hoàn thiện dữ liệu đầu vào.
Theo chị Phạm Thị Lý, Phó Giám đốc công ty, nếu thông tin từ các hộ cung cấp nguyên liệu chưa đầy đủ, doanh nghiệp sẽ gặp khó trong việc bảo đảm tính chính xác của dữ liệu ở khâu chế biến và tiêu thụ.
Như vậy, truy xuất nguồn gốc không đơn thuần là tạo mã QR trên bao bì. Mã QR chỉ là công cụ để người dùng tiếp cận thông tin; giá trị cốt lõi nằm ở dữ liệu phía sau, được hình thành từ nguyên liệu đầu vào, quá trình sản xuất đến phân phối. Chỉ một mắt xích thiếu thông tin cũng có thể làm giảm tính đầy đủ và độ tin cậy của toàn bộ chuỗi truy xuất.
Từ nền tảng công nghệ đến minh bạch thực chất
Nhằm từng bước tháo gỡ những hạn chế, UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch số 165/KH-UBND ngày 1/4/2026 về truy xuất nguồn gốc nông, lâm, thủy sản giai đoạn 2026–2030, tầm nhìn đến năm 2035. Hệ thống truy xuất nguồn gốc sản phẩm, hàng hóa của tỉnh tại địa chỉ checkvn.hatinh.gov.vn đã được vận hành, kết nối với hệ thống quốc gia.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, tỉnh đang hỗ trợ, hướng dẫn 162 cơ sở với 288 sản phẩm thực hiện truy xuất nguồn gốc; đồng thời phấn đấu hoàn thành thêm 20 sản phẩm trong quý IV/2026.
Để đạt hiệu quả thực chất, bên cạnh hoàn thiện hạ tầng công nghệ, cần ưu tiên chuẩn hóa dữ liệu, hướng dẫn các chủ thể thay đổi phương thức ghi chép, quản lý hồ sơ và duy trì cập nhật thông tin. Các cơ quan chuyên môn, chính quyền địa phương cần tăng cường hướng dẫn, kiểm tra, giám sát, bảo đảm dữ liệu phản ánh đúng thực tế sản xuất, không dừng lại ở việc hoàn thành thủ tục đưa sản phẩm lên hệ thống.
Về lâu dài, cần từng bước hình thành quy trình quản lý dữ liệu xuyên suốt, xác định rõ trách nhiệm của từng chủ thể trong chuỗi cung ứng, đồng thời khuyến khích người tiêu dùng hình thành thói quen kiểm tra thông tin trước khi lựa chọn sản phẩm.
Nâng cao giá trị nông sản trong môi trường số không chỉ là câu chuyện công nghệ mà còn là quá trình đổi mới tư duy quản lý và trách nhiệm của mỗi cơ sở sản xuất, kinh doanh. Khi dữ liệu được cập nhật đầy đủ, chính xác và có thể kiểm chứng, mã truy xuất mới thực sự trở thành cầu nối giữa nhà sản xuất với người tiêu dùng, góp phần củng cố niềm tin, nâng cao sức cạnh tranh và tạo nền tảng cho nông sản Hà Tĩnh phát triển bền vững.
Ngọc Mỹ
Chào mừng các bạn đến với Sàn GDTMĐT Hà Tĩnh
Hãy đăng kí địa chỉ email để nhận được những tin tức khuyến mại sớm nhất!
